De overgang naar een duurzame bezoekerseconomie vraagt om moedige keuzes in de praktijk. Nu de feestverlichting weer wordt ontstoken in winkelstraten, horeca en recreatieparken, staat de vraag centraal: hoe creëren we die onmisbare sfeer zónder onze duurzaamheidsambities te ondermijnen (en zonder de energierekening onbetaalbaar te maken)?
De oplossing is niet langer alleen LED, maar circulariteit en service.
1> Light as a Service (LAAS): geen product, maar prestatie
De meest impactvolle trend is het ‘Light as a Service’ (LAAS) principe, dat verplicht tot duurzaamheid en hergebruik:
- Wat is het? Gemeenten en ondernemersfondsen kopen geen kerstverlichting meer; ze kopen een gegarandeerde sfeer en prestatie via een huur- of servicecontract.
- De circulaire toepassing: In Antwerpen stimuleert de stad dit model door ondernemersverenigingen te subsidiëren in de huurkosten (tot 75%) van hun feestverlichting. Dit garandeert de inzet van energiezuinige LED of zonne-energie. De focus verschuift hiermee van eenmalige aanschaf naar een circulair service-model waarbij de leverancier verantwoordelijk blijft voor het hergebruik van de materialen.
- Beleidsvoorbeeld Nederland: Ook in Nederland volgen gemeenten dit beleid. In Amsterdam wordt bij de aanbesteding van algemene verlichting (bijv. in de Piet Heingarage) betaald voor de functie (‘licht’) in plaats van het product. Dit is het circulaire principe in de praktijk en de basis voor een vergelijkbare aanpak bij tijdelijke feestverlichting.
2> Slimme steden, slimme besparing
Duurzaamheid gaat hand in hand met Smart City-technologie:
- Case Valencia: De Spaanse stad Valencia heeft haar openbare verlichting geüpgraded naar een Smart City-platform. Door het licht te dimmen in stille uren en door het gebruik van zacht, warmwit licht realiseert de stad een energiebesparing van meer dan 75%.
- De Kerst-vertaling: Door deze dynamische besturing toe te passen op kerstverlichting (fel tijdens openingstijden, sterk gedimd als de winkels dicht zijn) maximaliseer je de sfeer voor bezoekers en minimaliseer je het verbruik én de lichthinder voor flora en fauna in de stad.
De transitie naar een duurzame bezoekerseconomie zit in concrete, circulaire keuzes. Hoe maakt jouw organisatie de feestdagen duurzamer? Deel je tips!
